Een initiatief van het Instituut voor Verantwoord Medicijngebruik

Therapietrouw

Een patiënt is therapietrouw als hij de medische voorschriften en adviezen van de arts en apotheker goed opvolgt. De arts en apotheker kunnen de therapietrouw van de patiënt stimuleren door het geven van duidelijke informatie en uitleg over reden van gebruik en werking van het medicijn) en te checken of de patiënt het medicijn ook van plan is te gebruiken. Ook als de arts samen met de patiënt beslist over het starten van een medicijn, is de therapietrouw van de patiënt meestal beter.

Bij kinderen tot twaalf jaar - en zeker bij zuigelingen - bent u als ouder belangrijk voor de therapietrouw van uw kind. Bij kinderen vanaf 10 of 12 jaar is het belangrijk dat artsen en apothekers ook de kinderen betrekken bij de uitleg over de ziekte en de medicijnen, dat ze zich tot hen richten, hun instemming checken en hen ook verantwoordelijk maken voor het innemen van de medicijnen.

Bij kinderen van gescheiden ouders en bij kinderen in de puberteit kan therapietrouw een probleem zijn. Vaak is niet duidelijk wie verantwoordelijk is voor het innemen van de medicijnen. Maak hierover goede afspraken met het kind en als ouders onderling.

 

Goede voorlichting

Een ziek kind maakt u als ouder vaak bezorgd en daarom zoekt u naar zekerheid. Goede voorlichting over de ziekte en welke behandelingen mogelijk zijn kan u deze zekerheid bieden of vergroten. Juist omdat kinderen geen trouwe slikkers zijn, is het heel belangrijk dat zowel u als uw kind goed weten wat het doel en het nut van een behandeling zijn en hoe die zo goed mogelijk plaatsvindt.

Zorg dat u weet:

  • waarom het medicijn is voorgeschreven
  • wat de werking is, wat uw kind ervan kan verwachten
  • welke bijwerkingen uw kind kan verwachten
  • hoe, hoeveel, hoe vaak en wanneer het medicijn moet worden ingenomen
  • of het belangrijk is dat het medicijn op een vast tijdstip wordt ingenomen
  • wat er gebeurt als het medicijn niet wordt ingenomen
  • of het medicijn invloed heeft op andere medicijnen
  • of uw kind - en eventueel u als ouder - leefregels moet aanpassen

Vraag hiernaar bij uw arts of apotheker.

 

Oorzaken van slechte therapietrouw

Als uw kind problemen met het innemen van de medicijnen heeft door een van onderstaande oorzaken, bespreek dit dan met uw arts of apotheker. Zij kunnen u en uw kind helpen met het vinden van oplossingen.

  • De duur van de behandeling

Hoe langer een behandeling duurt, hoe moeilijker het is om het medicijn goed te blijven innemen. Het is voor een kind nogal wat als hij of zij elke dag medicijnen moet gebruiken en vriendjes en vriendinnetjes dat niet hoeven.

  • Het effect van de behandeling

Als door het innemen van het medicijn de klachten verdwijnen, of door het niet innemen de klachten terugkomen, dan is het makkelijk om het medicijn trouw te blijven innemen. Bij medicijnen die klachten moeten voorkomen, is dat moeilijker. Je merkt dan niet meteen het effect. Uw kind zal daardoor eerder het medicijn vergeten.

  • De smaak van het medicijn

Met name bij jonge kinderen zal de smaak van grote invloed zijn op het gemak waarmee zij het medicijn innemen. Medicijnen met een vieze smaak kunt u beter mengen met vruchtenlimonade dan met het eten. Vraag aan de arts of apotheker of u het medicijn mag mengen en wat u moet doen bij weigeren of uitspugen van het medicijn.

  • Het gemak van inname

Niet elke manier van innemen (de doseervorm) van het medicijn is geschikt voor alle leeftijden. Als de doseervorm is afgestemd op de leeftijd van het kind, dan levert het innemen van het medicijn minder problemen op. Als uw kind weigert om het medicijn in te nemen, dan is ook de motivatie van u als ouder belangrijk. Bij een kind kan bijvoorbeeld ook de onbekendheid met een bepaalde doseervorm problemen opleveren. Zoals het gebruik van een voorzetkamer bij inhalatoren voor astma. Zo'n voorzetkamer kan vooral bij kleine kinderen in eerste instantie afkeer opwekken. U kunt uw kind langzaam laten wennen en geruststellen. Denk daarbij bijvoorbeeld aan het voordoen bij een knuffel of oefenen voor de spiegel. Daarna kunt u langzaam proberen uw kind zelf te laten inhaleren. Probeer niet te forceren, dit heeft vaak een tegengesteld effect. Bij kindere, die zelfstandig hun inhalatiemedicatie gebruiken, is het nuttig dat zij hun inhalatietechniek voordoen bij de huisarts of apotheker. Dit kan ook een eventuele strijd tussen u en uw kind over het wel of niet goed uitvoeren van de inhalatie voorkomen.

  • Frequentie van inname

De therapietrouw neemt af als het medicijn vaker dan twee keer per dag ingenomen moet worden. Vraag uw arts of apotheker of er alternatieven zijn als uw kind problemen heeft met het vaker innemen van het een medicijn op een dag. Vraag ook wat uw kind moet doen bij het vergeten van het medicijn.

  • Moment van toediening

Koppel het innemen van de medicijnen aan vaste activiteiten. Als de tijdstippen van het innemen van de medicijnen niet past in de dagelijkse activiteiten, dan is het vaak moeilijk om de medicijnen langere tijd te gebruiken. Bovendien vergeten kinderen hun medicijn gemakkelijk doordat ze met allerlei andere dingen bezig zijn die veel leuker zijn. Bij pubers kan innemen van een medicijn tijdens schooltijd leiden tot schaamtegevoel, waardoor ze het niet innemen.

  • Angst voor (mogelijke) bijwerkingen

Het optreden van bijwerkingen is een van de belangrijkste redenen om te stoppen met medicijnen. Ook kan het lezen van alle mogelijke bijwerkingen in de bijsluiter leiden tot het niet innemen van de medicijnen. Bespreek uw ongerustheid met uw arts of apotheker. Zij kunnen u en uw kind meer informatie geven over de kans op bijwerkingen en hoe daarmee om te gaan.

 

Meer informatie

Enkele goede en betrouwbare websites zijn: